Wee Viraporn | วีร์ วีรพร

Pitching Fee

เมื่อวานนี้มี (ว่าที่) ลูกค้ารายใหม่ ติดต่อเข้ามา อยากจะจ้างบริษัทของผมออกแบบ identity ให้ หลังจากได้คุยรายละเอียดผลิตภัณฑ์คร่าวๆ แล้วจึงเฉลยว่าจะต้องแข่งกับอีกสองสามราย อยากให้เข้าไปรับบรีฟแล้วเสนอผลงานร่างแรกกลับมาพร้อมกับราคา ผมจึงตอบไปว่า “ต้องมีค่าใช้จ่าย”

ในมุมมองของผม การออกแบบกราฟิกคือธุรกิจบริการ มีต้นทุนคือเวลาและพลังสมอง มีผลิตผลเป็นทรัพย์สินทางปัญญา ถ้าทำงานไปให้ฟรีๆ แล้วลูกค้าถูกใจแบบของผม แต่ถูกใจราคาของผู้ให้บริการรายอื่น ก็ไม่มีหลักประกันใดว่าจะไม่ถูกนำเอาแบบไปให้รายอื่นทำต่อ หรือเก็บไว้ทำเอง ถ้ามองโลกในแง่ร้าย ต่อให้มีค่าเหนื่อยให้ ก็อาจจะถูกนำแบบไปใช้ได้อยู่ดี แต่อย่างน้อย ไม่ต้องทำงานฟรี

ผมยินดีไปรับบรีฟ ยินดีเสนอราคาและแผนงานมาโดยไม่มีค่าใช้จ่าย แต่เมื่อไรที่ต้องลงแรงทำไป โดยเอางานไปแข่งกับรายอื่น ก็ต้องมีค่าใช้จ่าย และเงินก้อนนี้ จะคิดเป็นเปอร์เซนต์เล็กน้อย เมื่อเทียบกับค่าบริการทั้งหมด ซึ่งถ้าบริษัทของผมได้รับเลือก ก็นำเงินค่าประกวดแบบตรงนี้ ไปหักออกจากค่าบริการ เท่ากับว่าผู้ว่าจ้างไม่ต้องเสียเงินเพิ่มให้เปล่าๆ

ในมุมมองของคุณลูกค้า เขาถือว่าความที่ไม่เคยทำงานด้วยกัน ย่อมยังไม่รู้ฝีมือกัน ไม่แน่ใจว่าควรจะเสียเงินให้หรือไม่ ไม่อาจเชื่อได้ว่าผลงานที่เห็นบนเว็บของบริษัทเป็นเครื่องยืนยันความน่าเชื่อถือ หรือความตรงใจได้ทั้งหมด นี่เป็นเรื่องที่เข้าใจได้เช่นกัน

หลังจากต่างฝ่ายต่างอธิบายความตั้งใจของตนแล้ว ผมเสนอว่า “ให้ค่าประกวดแบบเป็นจำนวนเงินที่ทางลูกค้ากำหนดก็ได้ ให้ทุกรายได้ค่าเหนื่อยเท่ากัน แล้วแต่ละรายจะได้ตัดสินใจโดยพิจารณาจากกติกาและเงื่อนไขต่างๆ ของการแข่งขันครั้งนี้เอง” แน่นอนว่า ผมเชื่อว่าจะมีคนยอมทำฟรี แต่สิ่งที่ผมเรียกร้อง ไม่ได้เพื่อตัวเอง แต่เพื่อให้เพื่อนร่วมอาชีพทุกรายได้ประโยชน์เท่ากัน แม้ว่าผมจะยังไม่รู้ว่าคู่แข่งรายอื่นเป็นใครก็ตาม

จุดยืนของผมมาจากไหน? ในกิจการของครอบครัว เมื่อจะมีการสร้างอาคาร จะมีการจัดประกวดแบบขึ้นด้วยเงื่อนไขคล้ายๆ กัน กล่าวคือ เมื่อสถาปนิกส่งแบบเข้าประกวด จะได้รับค่าตอบแทนก้อนหนึ่งไปทุกรายเป็นจำนวนเงินเท่ากัน หลังจากคัดเลือกแล้ว ผู้ได้รับคัดเลือกจะต้องหักเงินค่าประกวดแบบออกจากค่าแบบ ผมเชื่อว่านี่เป็นน้ำใจ, ความยุติธรรม และความเคารพในวิชาชีพที่ครอบครัวของผมมอบให้สถาปนิกเสมอมา เมื่อตัวผมอยู่ในฐานะผู้ให้บริการ ผมก็ต้องการน้ำใจ, ความยุติธรรม และความเคารพในวิชาชีพเช่นเดียวกัน

เรื่อง pitching fee กับวงการกราฟิกในประเทศไทย ยังเป็นเรื่องที่พูดกันไม่จบ หลายคนไม่เชื่อว่าจะเป็นไปได้ ก็ขอใช้พื้นที่ส่วนตัวตรงนี้ประกาศจุดยืนของตนเองไว้ หวังว่าเพื่อนร่วมอาชีพทั้งหลายจะเห็นตรงกัน

Date: Tuesday, February 16th, 2010 at 08:58
Category: design, random thoughts • Tags: design, pitching
Feed: RSS 2.0 • Trackback: Trackback-URL